Invloed van je mondgezondheid op je algemene gezondheid

Wat verstaan we onder mondgezondheid?

Mondgezondheid gaat verder dan “geen gaatjes”. Het gaat om een gezonde balans in je hele mond: tanden en kiezen, tandvlees, tong,
slijmvliezen en speeksel. Als die balans verstoord raakt, kun je klachten krijgen zoals:

• bloedend of gezwollen tandvlees
• een slechte adem (halitose)
• gevoeligheid bij warm/koud
• pijnklachten of drukpijn
• wondjes die slecht genezen
• schimmelinfecties (bijvoorbeeld spruw)

Deze signalen kunnen lokaal beginnen, maar ze vertellen soms ook iets over wat er in het lichaam speelt.

Waarom kan een ontsteking in de mond invloed hebben op je lichaam?

In de mond leven van nature veel bacteriën. Dat is normaal. Maar bij onvoldoende mondhygiëne, roken, stress, bepaalde medicatie
of een verminderde weerstand kan de bacteriële balans verschuiven. Het tandvlees raakt geïrriteerd en kan gaan ontsteken (gingivitis).
Als die ontsteking dieper doordringt en het steunweefsel rond de tanden en kiezen aantast, spreken we van parodontitis.

Bij een (chronische) ontsteking kunnen bacteriën en ontstekingsstoffen makkelijker in de bloedbaan terechtkomen. Dat kan het lichaam
als geheel extra belasten. Je afweersysteem moet dan voortdurend “opruimen” en reageren, wat voor sommige mensen kan bijdragen aan
het verergeren van bestaande klachten.

Mondgezondheid en hart- en vaatziekten

Er zijn aanwijzingen dat een slechte mondgezondheid (met name parodontitis) kan samenhangen met een verhoogd risico op hart- en vaatproblemen.
Een mogelijke verklaring is dat bacteriën en ontstekingsstoffen uit het tandvlees via de bloedbaan ontstekingsreacties kunnen versterken.

Belangrijk om te weten: mondproblemen zijn zelden de enige oorzaak van hart- en vaatziekten. Factoren zoals erfelijkheid, roken, hoge bloeddruk,
overgewicht en weinig beweging spelen ook een grote rol. Maar een gezonde mond is wél een onderdeel van een bredere preventieve aanpak.

Mondgezondheid en diabetes

Diabetes en mondgezondheid beïnvloeden elkaar vaak in twee richtingen. Dat betekent dat mondklachten soms een signaal kunnen zijn om extra alert
te zijn op de bloedsuiker — en andersom.

1) Diabetes kan mondproblemen verergeren

Bij diabetes kunnen weerstand en doorbloeding veranderen. Hierdoor kunnen ontstekingen in de mond sneller ontstaan en heftiger verlopen.
Denk aan tandvleesontsteking, parodontitis, een droge mond en soms schimmelinfecties.

2) Ontstekingen in de mond kunnen de bloedsuiker ontregelen

Een chronische ontsteking (zoals parodontitis) kan het lichaam in een voortdurende “ontstekingsstand” zetten. Daardoor kan het lastiger worden
om de bloedsuikerspiegel stabiel te houden. Sommige mensen merken dat hun diabetes beter te reguleren is wanneer ontstekingen in de mond goed
behandeld worden.

Heb je diabetes (of een vermoeden daarvan)? Dan is het extra belangrijk om periodieke controles en een goede tandvleescheck niet over te slaan.

Mondgezondheid tijdens zwangerschap

Tijdens de zwangerschap verandert de hormoonhuishouding. Daardoor kan het tandvlees gevoeliger reageren op tandplak: het kan sneller bloeden
of ontsteken (zwangerschaps-gingivitis). Bij bestaande parodontitis is extra alertheid belangrijk.

In onderzoeken is een verband gevonden tussen parodontitis en een verhoogd risico op vroeggeboorte of een lager geboortegewicht. Dat betekent
niet dat dit altijd gebeurt, maar het onderstreept wel het belang van gezonde mondzorg in deze periode.

Tip: plan (zeker bij bloedend tandvlees, een nare smaak of aanhoudende slechte adem) een extra controle tijdens de zwangerschap.

Medicijngebruik en mondgezondheid

Veel medicijnen kunnen bijwerkingen hebben die de mond beïnvloeden. Een bekend voorbeeld is een droge mond (minder speeksel), waardoor de kans
op gaatjes, tandvleesproblemen en schimmelinfecties kan toenemen.

Neem daarom bij een controle altijd een actueel overzicht van je medicijngebruik mee (of laat het zien op je telefoon). Zo kan je tandarts of
mondhygiënist beter inschatten welke risico’s er zijn en welke preventieve maatregelen passen.

Wat kun je zelf doen? Praktische preventietips

Een gezonde mond begint bij dagelijkse routine én regelmatige controle. Dit helpt het meest:

• Poets 2× per dag 2 minuten met fluoride tandpasta.
• Reinig dagelijks tussen je tanden/kiezen met ragers en/of floss.
• Beperk suiker- en snackmomenten (frequentie is belangrijk).
• Stoppen met roken verlaagt het risico op tandvleesproblemen aanzienlijk.
• Drink voldoende water, zeker bij een droge mond.
• Bezoek je tandarts regelmatig voor een periodieke controle.
• Houd je tandarts op de hoogte van relevante gezondheidsveranderingen (diabetes, zwangerschap, nieuwe medicatie).

Je tandarts kan ook preventief meten hoe gezond je tandvlees is (bijvoorbeeld met een tandvleesmeting) en zo problemen vroeg opsporen.

Wanneer is het verstandig om contact op te nemen?

Neem contact op met je tandarts als je één of meerdere van deze klachten herkent:

• tandvlees dat vaak bloedt (bij poetsen of eten)
• terugtrekkend tandvlees of “langere” tanden
• aanhoudende slechte adem
• losser staande tanden/kiezen
• pijn, zwelling of pus bij het tandvlees
• wondjes of plekjes die niet binnen 2 weken genezen

Vroeg behandelen voorkomt meestal dat problemen groter worden. Zeker bij diabetes of zwangerschap is het verstandig om niet te lang rond te lopen
met klachten.

Veelgestelde vragen

Neem contact op

Wil je meer weten over de invloed van je mondgezondheid op je algemene gezondheid? Heb je klachten zoals bloedend tandvlees, een droge mond of vragen over diabetes en mondzorg? Neem dan gerust contact op met AZ Tandartsen.

Wij denken graag met je mee en beoordelen indien nodig de gezondheid van je tandvlees en gebit.

Adres: Nieuwstraat 81, 1441 CL Purmerend
Telefoon: 0299-417733

Bij AZ Tandartsen zetten we ons in voor een gezonde mond én een gezonde basis voor je algehele welzijn. Samen werken we aan een sterk en gezond gebit voor iedereen in Purmerend en omgeving.